شبکه‌های اجتماعی| اعتیاد به شبکه‌های اجتماعی| شبکه‌های اجتماعی و اختلال روانی

کدخبر : 1381

گاهی اوقات افراد از زیر سروکله زدن با مسائل دردناک در می‌روند و از شبکه‌های اجتماعی به عنوان وسیله‌ای برای پرت کردن حواس استفاده می‌کنند، اما در نهایت این باعث می‌شود احساس بدتری پیدا کنند.

بسیاری از ما روز خود را با چرخ زدن در اینستاگرام، توییتر، فیس‌بوک یا تیک‌تاک شروع می‌کنیم و به پایان می‌بریم. پراستفاده‌ترین پلتفرم شبکه اجتماعی یعنی فیس‌بوک رکورد تعداد تقریبی ۲.۹۳ میلیارد کاربر فعال در سه ماهه اول سال ۲۰۲۲ را ثبت کرد و تیک‌تاک در سپتامبر ۲۰۲۱، از مرز یک میلیارد کاربر گذشت.

اوایل این هفته، مطالعه جدیدی در مورد بعضی از رفتارها توضیحی داد که می‌تواند نشان‌دهنده اعتیاد به تیک‌تاک باشد. تحلیل‌های کارشناسان دانشگاه ترینیداد و توباگو داده‌های ۳۵۴ دانشجوی کالج (۱۷۳ کاربر تیک‌تاک و ۳۱۳ کاربر فیس‌بوک) را بررسی کرد و به این نتیجه رسید که تیک‌تاک ممکن است رفتار وسواسی و وابستگی به این برنامک ایجاد کند.

تیک

از کاربران هر دو پلتفرم‌ خواستند پرسشنامه‌ای را پر کنند که شش سنجه را ارزیابی می‌کرد؛ سنجه‌هایی چون اینکه آیا آن‌ها در مورد تیک‌تاک یا فیس‌بوک افکار وسواسی دارند و آیا احساس می‌کنند که تمایل‌شان برای استفاده از این پلتفرم‌ها در حال بیشترشدن است؟

همچنین از شرکت‌کنندگان پرسیدند که آیا از شبکه‌های اجتماعی برای فراموش کردن مشکلات خود استفاده می‌کنند و آیا سعی کرده‌اند زمانی را که در این پلتفرم‌ها صرف می‌کنند، کاهش دهند و شکست خورده باشند؟

علاوه بر این، از آن‌ها پرسیدند که آیا وقتی نمی‌توانند از این پلتفرم‌ها استفاده کنند کلافه می‌شوند و آیا استفاده از این پلتفرم‌ها بر درس و کارشان تاثیر منفی می‌گذارد؟

آن‌هایی که در همه دسته‌بندی‌ها بالاترین نمره را گرفتند، بیشتر از تیک‌تاک استفاده می‌کردند. در حالی که نتیجه نشان می‌داد بیشتر افراد (۶۸.۲ درصد) در معرض خطر اعتیاد به تیک‌تاک نیستند، ۲۵.۴ درصد در معرض خطر اندک بودند و ۶.۴ درصد در خطر کامل قرار داشتند.

در حالی که شبکه‌های اجتماعی راهی ایده‌آل برای حفظ ارتباط با خانواده و دوستان‌اند و ثابت شد که در طول همه‌گیری بسیار مفید بوده‌اند، کارشناسان نگرانی‌هایی را در مورد چگونگی تاثیر منفی آن بر سلامت روانی افراد پیش کشیده‌اند.

موسسه خیریه سلامت روان «مایند» (Mind) هشدار داد که «به طور دائم بمباران شدن» با افرادی که اخبار شغل‌ جدید، رابطه‌ها و تعطیلات‌شان را به اشتراک می‌گذارند، ممکن است به دلیل مقایسه خود با دیگران، به کاهش اعتماد به نفس منجر شود.

گروه درمان اعتیاد بریتانیا «یوکی‌ای‌تی» (UKAT) که موسسه‌ای خصوصی برای درمان اعتیاد است، اعلام کرد که طبق مشاهدات آن، «میزان وابستگی جامعه به اینترنت افزایش یافته است».

نانو البوکرک، مشاور ارشد درمان یوکی‌ای‌تی، می‌گوید: «ما این موضوع را می‌دانیم زیرا اعتیاد مردم به شبکه‌های اجتماعی و اینترنت را درمان می‌کنیم و مستقیما شاهد افزایش تعداد افرادی بوده‌ایم که از سال ۲۰۲۰ درمان کرده‌ایم.»

در حالی که بعضی از افراد ممکن است ببینند که وقت گذاشتن برای شبکه‌های اجتماعی ممکن است گهگاه اثر منفی بر آن‌ها بگذارد؛ دیگران ممکن است با اعتیاد جدی به شبکه‌های اجتماعی روبه‌رو شوند که بر زندگی روزانه‌ آن‌ها اثری درازمدت می‌گذارد.

فیس

نشانه‌های اینکه شما احتمالا مدت زیادی را آنلاین می‌گذرانید

تامل در مورد برخوردتان با شبکه‌های اجتماعی و در نظر گرفتن اینکه با آن چه احساسی پیدا می‌کنید، مفید است.

البوکرک می‌گوید: «اگر احساس بی‌قراری می‌کنید یا تمایل دارید بیش از حد سراغ پروفایل‌های‌تان بروید، ممکن است نشانه این باشد که دارید وقت خیلی زیادی را آنلاین صرف می‌کنید.»

البوکرک اضافه می‌کند، یک راه کلیدی فهمیدن این مسئله این است که فرد وقتی آنلاین نیست چه احساسی دارد. «آیا چون از شبکه‌های اجتماعی دورند، حال‌شان گرفته است؟ شاید نشانه‌های ترک اعتیاد فیزیکی مانند سردرد و بی‌خوابی دارند.»

«درک اینکه وقتی در شبکه‌های اجتماعی نیستند چه احساسی می‌کنند، روش مهمی برای تعیین این است که رابطه فرد با آن ناسالم شده است و احتمال دارد حتی به وابستگی تبدیل شود.»

نشانه‌های اختلال اعتیاد به شبکه‌های اجتماعی

کارشناسان معتقدند که اختلال اعتیاد به شبکه‌های‌های اجتماعی می‌تواند به اندازه سوءمصرف مواد مخدر مضر باشد. این ممکن است نه تنها بر سلامت شخصی اثر بگذارد، بلکه بر رابطه با دوستان و خانواده هم تاثیر می‌گذارد.

برخی از نشانه‌هایی که باید در نظر داشت عبارت‌اند از احساس اضطراب یا خشم هنگامی که پلتفرم‌های اجتماعی از کار افتاده‌اند یا سرعت اینترنت کند است.

آن‌هایی که در خطر اعتیادند، ممکن است هر روز بیشتر خود را از دیگران جدا کنند تا وقت بیشتری را در شبکه‌های اجتماعی بگذرانند، در مدرسه یا سر کار عملکرد ضعیفی داشته باشند و به روابط‌شان بی‌علاقگی نشان دهند.

راهبردهای مقابله‌ای

مراقب زمان خود باشید

جس دی‌کروز، مدیر محتوای اطلاعاتی در مایند، توصیه می‌کند هر روز به طور مرتب برای کارهای آفلاین وقت بگذارید.

این کار ممکن است به سادگی کتاب خواندن، برخی تمرین‌های ورزشی، بیرون رفتن در طبیعت یا اجرای فنون آسوده کردن جسم و روح (ریلکسیشن) باشد.

چندین مطالعه در ماه‌های اخیر، به فواید وقت گذراندن در فضای باز برای سلامت روان اشاره کرده‌اند. در اکتبر ۲۰۲۱ تحقیقی در دانشگاه یورک به این نتیجه رسید که بودن در فضای باز به حال خوب، احساسات مثبت‌تر و اضطراب کمتر منجرمی‌شود.

بعضی از افراد ممکن است ایجاد فرصت‌های زمانی خاصی را هم مفید بدانند تا در طول آن به خود اجازه دهند از شبکه‌های اجتماعی استفاده کنند.

این امر می‌تواند مقدار زمان صرف‌شده برای چرخ زدن با بی‌خیالی را کاهش دهد و شما را وادار کند در مورد استفاده از هر یک از برنامک‌ها  بیشتر مراقب باشید. بعضی از گوشی‌های هوشمند این کار را راحت‌تر کرده‌اند. به طور مثال، اپل به کاربرانش اجازه می‌دهد برای برنامک‌های خاصی محدودیت بگذارند که می‌تواند از طریق تنظیم‌های گوشی‌ انجام شود.

اگر از تعداد پیام‌هایی که از برنامک‌های شبکه‌های اجتماعی دریافت می‌کنید جانتان به لب رسیده است، اپل یک برنامه «کاهش زمانی» هم دارد که پیام‌هایی غیر از تماس‌های تلفنی و برنامک‌های انتخابی را بی‌صدا می‌کند.

 

 

 

    آیا این خبر مفید بود؟
    ارسال نظر:

    عنوان